Uroczyście otwarto odnowiony Dom Ludowy im. Wincentego Witosa

KATEGORIA: KULTURA / 31 sierpnia 2026

Fot. Adrian Biernacki/Rzecznik Prasowy UMWP

W Markowej 29 sierpnia odbyła się uroczysta inauguracja działalności odnowionego, XIX-wiecznego Zabytkowego Domu Ludowego im. Wincentego Witosa.

Uroczystości zainaugurowano uroczystą Mszą Świętą w kościele parafialnym. Eucharystii przewodniczył ksiądz arcybiskup Adam Szal, metropolita przemyski, modląc się w intencji mieszkańców Gminy Markowa, wszystkich pokoleń współtworzących historię tego miejsca oraz osób, które zaangażowały się w trud odnowienia Domu Ludowego. Po nabożeństwie barwny korowód uczestników uroczyście przemaszerował pod budynek Zabytkowego Domu Ludowego, gdzie odbyła się oficjalna część wydarzenia.

Kolejnym punktem uroczystości było odsłonięcie tablic poświęconych Wincentemu Witosowi oraz Domowi Ludowemu. Przed odsłonięciem tablic Zespół Orkiestry Dętej w Markowej odegrał Hymn Państwowy. Symbolicznego odsłonięcia dokonali wiceprezes Instytutu Pamięci Narodowej dr Mateusz Szpytma oraz wójt gminy Markowa Aleksander Cwynar. Poświęcenia zabytkowego Domu Ludowego dokonał abp Adam Szal.

Pod tablicami Domu Ludowego złożono również wiązanki kwiatów. Następnie odbyło się symboliczne przecięcie wstęgi, oficjalnie otwierające kolejny rozdział w historii zabytkowego obiektu.

Po części oficjalnej uczestnicy wydarzenia spotkali się w Domu Ludowym, gdzie przed wystąpieniami okolicznościowymi odbył się pokaz filmu przedstawiającego historię Domu Ludowego oraz życie artystyczne, które wcześniej toczyło się w jego murach. Podczas uroczystości można było również zwiedzić izby pamięci poświęcone lokalnemu dziedzictwu kulturowemu Markowej. Następnie odbyły się wystąpienia okolicznościowe, przybliżające znaczenie zarówno historycznej wizyty Wincentego Witosa w Markowej, jak i samego Domu Ludowego.

W wydarzeniu samorząd województwa reprezentował marszałek Władysław Ortyl, wicemarszałek Karol Ożóg oraz radni województwa Sabina Południak i Bogdan Romaniuk.

- W tym miejscu panuje swoiste genius loci, które oddziałuje i, mam nadzieję, będzie oddziaływało w przyszłości. Chciałbym podziękować Markowianom oraz wszystkim samorządowcom, którzy na etapie podejmowania decyzji o budowie Muzeum Rodziny Ulmów pełnili tutaj swoistą służbę. Cieszę się, że jako samorząd województwa podkarpackiego, współpracując z gminami, możemy dotrzymywać składanych obietnic i deklaracji. Ważne jest, aby to miejsce w dalszym ciągu się rozwijało i nieustannie na nas oddziaływało. Odbywające się tu ważne spotkania, mające wymiar historyczny i polityczny przyczyniają się do właściwego postrzegania Polski w najnowszych dziejach naszej Ojczyzny. Tu, w Markowej, dzieją się wielkie rzeczy, za co samorząd województwa podkarpackiego dziękuje i w dalszym ciągu prosi o współpracę - mówił marszałek Władysław Ortyl.

Nie zabrakło również podziękowań i wręczenia statuetek. Z rąk wójta gminy Markowa Aleksandra Cwynara wyróżnienia otrzymały osoby i instytucje, którym wyrażono wdzięczność za cenne wsparcie, serce, zaangażowanie i pasję włożoną w reaktywację zabytkowego Domu Ludowego.

Kolejną częścią był program artystyczny. Na scenie zaprezentował się Teatr z Markowej, który przedstawił spektakl poświęcony Wincentemu Witosowi i jego historycznej wizycie w Markowej. Przedstawienie zostało oparte na prawdziwych informacjach zawartych w pamiętnikach Wincentego Witosa, dzięki czemu historia została przedstawiona w niezwykle autentyczny sposób.

Autorką scenariusza i reżyserką spektaklu była Kinga Balawejder.

Następnie przed publicznością wystąpił Regionalny Zespół Pieśni i Tańca „Markowianie” wraz z Zespołem Śpiewaczym „Sami Swoi”. Swoje umiejętności zaprezentowali również młodzi tancerze Zespołu Pieśni i Tańca „Markusy”, a także grupa baletowa z Markowej.

XIX-wieczny Dom Ludowy odzyskuje swoją dawną podmiotowość, zyskując jednocześnie zupełnie nowe funkcje. Będzie on odtąd służył szeroko rozumianej działalności kulturalnej, artystycznej, edukacyjnej oraz wystawienniczej. Obiekt został również przystosowany do obsługi ruchu turystycznego i pielgrzymkowego. Odwiedzający Markową będą mogli skorzystać tu z punktu informacji turystycznej, a także zaplecza gastronomicznego i sanitarnego.

Ważnym wymiarem funkcjonowania odnowionego Domu Ludowego będzie ścisła współpraca z Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej. Przestrzeń ta stanie się miejscem organizacji wystaw stałych i czasowych, konferencji naukowej oraz seminariów propagujących heroiczne dziedzictwo Błogosławionej Rodziny Ulmów i innych Sprawiedliwych

W tym roku obchodzimy 95. rocznicę wizyty Wincentego Witosa w Markowej i otwarcia Domu Ludowego (30-31 sierpnia 1931 r.), który wówczas otrzymał imię tego wybitnego przywódcy ruchu ludowego i męża stanu.

Portal Informacji i Opinii CzytajRzeszów.pl objął wydarzenie patronatem medialnym.

Red.

Zdjęcia: Adrian Biernacki/Rzecznik Prasowy UMWP