Sektor drzewny w Europie. RARR przeprowadziła do raportu badanie w Polsce

KATEGORIA: GOSPODARKA / 19 stycznia 2026

Fot. RARR

Raport zatytułowany „Sektor drzewny w Europie. Raport 2025” został opracowany w ramach projektu „FBI4EU – Polityki promujące konkurencyjność MŚP związanych z leśnictwem w europejskich regionach efektywnie korzystających z zasobów”, realizowanego dzięki programowi Interreg Europe. W przedsięwzięcie zaangażowanych jest osiem organizacji z siedmiu krajów. W Polsce badanie zostało przeprowadzone przez Rzeszowską Agencję Rozwoju Regionalnego S.A., która odpowiada za krajową część projektu.

Jak zaznacza RARR, branża drzewna w Europie stoi dziś w punkcie zwrotnym. Z jednej strony mierzy się z rosnącymi kosztami, brakiem pracowników i coraz bardziej wymagającymi regulacjami środowiskowymi. Z drugiej wciąż pozostaje jednym z kluczowych sektorów dla rozwoju regionalnego, szczególnie w obszarach o wysokiej lesistości. Wnioski te płyną z raportu „Sektor drzewny w Europie. Raport 2025”, przygotowanego w ramach międzynarodowego projektu FBI4EU.

Raport został opracowany w ramach projektu „FBI4EU – Policies to promote the competitiveness of forest-based SMEs in resource-efficient European regions”, realizowanego w programie Interreg Europe 2021–2027 i współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Celem projektu jest wzmocnienie konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw z sektora leśno-drzewnego poprzez lepsze dopasowanie regionalnych polityk publicznych do realnych potrzeb branży. W tym projekcie Polskę i region Podkarpacki reprezentuje Rzeszowska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A.

W przedsięwzięcie zaangażowanych jest osiem organizacji z siedmiu krajów, w tym m.in. BSC Kranj ze Słowenii (lider projektu), REDEA z Chorwacji, Wallonia Wood Sector z Belgii, Litewskie Centrum Badań nad Rolnictwem i Leśnictwem, Gmina Norddjurs z Danii, instytucje regionalne ze Szwecji oraz Stowarzyszenie „Our Land” z Bośni i Hercegowiny. Każdy z partnerów analizuje sytuację swojego regionalnego sektora drzewnego, co pozwala zestawić różne perspektywy i stworzyć szerszy obraz europejskiej branży.

Badanie prowadzone było w ośmiu krajach europejskich: w Polsce, Słowenii, Chorwacji, Belgii, Danii, Szwecji, na Litwie oraz w Bośni i Hercegowinie. Zespół projektowy analizował zarówno dane statystyczne, jak i opinie przedsiębiorców, przedstawicieli administracji publicznej oraz organizacji branżowych. Dzięki temu dokument pokazuje realną sytuację sektora, a nie tylko suche liczby.

W Polsce badanie zostało przeprowadzone przez Rzeszowską Agencję Rozwoju Regionalnego S.A., która odpowiada za krajową część projektu. Instytucja zebrała dane ilościowe i jakościowe, przeprowadziła ankiety, wywiady pogłębione oraz analizę dostępnych źródeł, aby uchwycić realne potrzeby i wyzwania, z jakimi mierzą się przedsiębiorstwa działające w branży drzewnej. Raport nie jest jedynie zbiorem wskaźników. Zawiera wnioski wynikające z rozmów z przedstawicielami firm, obserwacji rynkowych i doświadczeń partnerów międzynarodowych. Pokazuje sektor, który stoi w obliczu dużych zmian, ale jednocześnie ma znaczący potencjał rozwojowy – zarówno w Polsce, jak i w innych europejskich regionach.

Jednym z analizowanych obszarów było województwo podkarpackie. Region wyróżnia się wysoką lesistością, sięgającą ponad 38 procent powierzchni, oraz długą tradycją przetwórstwa drewna. Jak pokazuje raport, lokalne firmy opierają się na solidnych zasobach surowcowych i doświadczeniu, ale coraz częściej napotykają bariery rozwojowe. Przedsiębiorcy wskazują przede wszystkim na ograniczony dostęp do kapitału inwestycyjnego, niestabilność przepisów oraz niedobór wykwalifikowanych pracowników. Problemem pozostaje również niski poziom cyfryzacji i automatyzacji procesów produkcyjnych. Tylko niewielka część firm monitoruje swój ślad węglowy czy inwestuje w nowoczesne technologie w większym zakresie. Jednocześnie raport podkreśla, że Podkarpacie ma duży potencjał rozwojowy. Szanse upatruje się m.in. w rozwoju zrównoważonego budownictwa drewnianego, lepszym wykorzystaniu funduszy unijnych, wsparciu certyfikacji ekologicznej oraz wzmocnieniu współpracy pomiędzy biznesem, nauką i administracją publiczną.

Choć analizowane regiony różnią się skalą i strukturą sektora drzewnego, wiele problemów powtarza się niezależnie od kraju. Do najczęściej wskazywanych należą braki kadrowe, starzenie się pracowników, presja regulacyjna oraz trudności w finansowaniu innowacji. W wielu miejscach nadal barierą jest rozdrobniona struktura własności lasów i ograniczony dostęp do certyfikowanego surowca. Z drugiej strony raport wskazuje też na wspólne kierunki rozwoju. Coraz większe znaczenie ma gospodarka o obiegu zamkniętym, cyfryzacja procesów leśnych i produkcyjnych oraz rosnący popyt na lokalne, niskoemisyjne produkty z drewna. Regiony, które szybciej inwestują w technologie i kompetencje pracowników, lepiej radzą sobie z wyzwaniami rynkowymi.

W kolejnych etapach projektu partnerzy będą pracować nad wymianą dobrych praktyk oraz nad zmianami w instrumentach wsparcia, tak aby skuteczniej odpowiadały one na wyzwania stojące przed sektorem drzewnym w Europie.

- Niniejszy raport stanowi punkt wyjścia do dalszej dyskusji o przyszłości branży. Pokazuje jasno, że bez inwestycji w ludzi, technologie i spójne regulacje trudno będzie utrzymać konkurencyjność sektora, który od dekad stanowi ważny element gospodarki wielu regionów - zaznacza RARR.

Pełny raport dostępny jest na stronie Rzeszowskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A.: https://rarr.rzeszow.pl/aktualnosci/sektor-drzewny-pod-lupa-wyniki-analizy-przygotowanej-w-ramach-projektu-fbi4eu/

Red.