Uniwersytet Rzeszowski ma 25 lat. Rozpoczynają się uroczyste obchody

KATEGORIA: EDUKACJA / 8 czerwca 2026

Fot. Michał Święcicki/UR

W poniedziałek rozpoczynają się obchody jubileuszu 25-lecia Uniwersytetu Rzeszowskiego, które odbędą się w dniach 8–10 czerwca 2026 roku w Rzeszowie. Przez trzy dni społeczność akademicka Uniwersytetu Rzeszowskiego będzie świętować ćwierć wieku działalności uczelni, podsumowując dotychczasowe osiągnięcia oraz prezentując plany rozwoju na kolejne lata. W programie jubileuszu znalazły się wydarzenia o charakterze akademickim, naukowym, sportowym i kulturalnym.

Uroczystości rozpoczną się w poniedziałek, 8 czerwca o godz. 16:45 – uroczystym pochodem społeczności akademickiej ulicami Rzeszowa. Start przed budynkiem Wydziału Prawa i Administracji UR przy ul. Grunwaldzkiej. Na trasie zaplanowano złożenie kwiatów pod Pomnikiem Stanisława Konarskiego przy ul. 3 Maja. W uroczystym pochodzie do Filharmonii Podkarpackiej wezmą udział przedstawiciele władz wszystkich polskich uczelni (członków KRASP). W pochodzie weźmie udział także orkiestra wojskowa, Resovia Saltans, oraz przedstawiciele społeczności akademickiej UR.

Następnie w Filharmonii Podkarpackiej odbędzie się Gala Jubileuszowa 25-lecia Uniwersytetu Rzeszowskiego. W jej trakcie zaplanowano wręczenie nagród, wyróżnień i podziękowań, uhonorowanie Ojców Założycieli Uniwersytetu Rzeszowskiego oraz uhonorowanie byłych rektorów uczelni. Całość zakończy bankiet jubileuszowy oraz koncert.

Drugi dzień obchodów (wtorek, 9 czerwca) zostanie poświęcony na posiedzenie Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, która pierwszy raz ma miejsce w Rzeszowie. Przedstawiciele uczelni zajmą się m.in. nowym modelem ewaluacji działalności naukowej i projektowanymi zmianami w sektorze nauki i szkolnictwa wyższego.

W środę, 10 czerwca zaplanowano uroczyste odsłonięcie pomnika Królowej Jadwigi Andegaweńskiej - Patronki UR (Ogród Rektorski, al. Kopisto 2A, godz. 10:00). Następnie odbędą się uroczyste promocje doktorskie i habilitacyjne.

Z kolei o godz. 14:00 w Kampusie Cicha UR przy ul. Kwiatkowskiego nastąpi uroczyste otwarcie Podkarpackiego Centrum Sportu Akademickiego. II część Uniwersyteckiego Centrum Lekkoatletycznego (UCLA), stanowić będzie bazę dla diagnostyki parametrów sprawności fizycznej oraz integracji środowiska akademickiego.

Natomiast o godz. 14:30 na Plaży Miejskiej im. Splitu (przy zaporze) nastąpi inauguracja Festiwalu Akademickiego Sportu oraz Nauki FASON. Wyjątkowe w skali regionu wyścigi smoczych łodzi, wzorowane na prestiżowych regatach Oxford–Cambridge. Wydarzenie to ma na celu budowanie silnej identyfikacji studentów z miastem oraz promocję sportów wodnych.

Na Wydziale Muzyki UR o godz. 16:30 zaplanowano uroczyste otwarcie Studia Nagrań im. prof. Romana Wyrzykowskiego – wybitnego polskiego akustyka. Studenci kierunku Mechatronika, pod kierunkiem dr. inż. arch. Giovanniego La Porty, prof. UR z Wydziału Nauk Ścisłych i Technicznych, zaprojektowali adaptację akustyczną pomieszczenia przeznaczonego na Laboratorium Dźwięku na Wydziale Muzyki, które stanowi centralną część przyszłego Studia Nagrań. Zaś o godz. 18:30 koncert studentów i wykładowców Wydziału Muzyki UR.

Dodatkowo 11 czerwca (czwartek) w Auli Królowej Jadwigi, bud. A1, Al. Rejtana 16 C o godz. 13:30 odbędzie się Debata „Fair Play w Sporcie”. Będzie to wyjątkowe spotkanie z legendami sportu i ekspertami, poświęcone etyce, uczciwości oraz przeciwdziałaniu dyskryminacji.

Historia UR sięga lat 60. XX wieku Wprawdzie Uniwersytet Rzeszowski formalnie rozpoczął działalność 1 września 2001 roku, to jednak jego korzenie sięgają znacznie głębiej w przeszłość, do lat sześćdziesiątych XX wieku. To wówczas, w 1963 roku, w Rzeszowie powstało Studium Terenowe krakowskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej. Dwa lata później jednostka ta została przekształcona w samodzielną Wyższą Szkołę Pedagogiczną w Rzeszowie, która przez kolejne dekady kształciła kadry nauczycielskie i budowała fundament miejscowego środowiska akademickiego. Równolegle rozwijały się inne ośrodki naukowe. W 1969 roku swoją działalność rozpoczęła filia Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, a w 1973 roku w Rzeszowie utworzono Wydział Ekonomii Akademii Rolniczej w Krakowie. To właśnie współistnienie i stopniowe wzmacnianie potencjału tych trzech instytucji stworzyło zaplecze naukowe, organizacyjne i kadrowe, bez którego idea powołania uniwersytetu w Rzeszowie nie mogłaby się urzeczywistnić.

Utworzenie Uniwersytetu Rzeszowskiego - moment przełomowy Myśl o utworzeniu uniwersytetu dojrzewała przez wiele lat i była efektem wspólnych działań środowisk akademickich oraz władz regionu. Momentem przełomowym stał się 7 czerwca 2001 roku, kiedy Sejm Rzeczypospolitej Polskiej uchwalił ustawę o utworzeniu Uniwersytetu Rzeszowskiego. Akt ten został podpisany 4 lipca 2001 roku przez Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego. W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele władz państwowych, rektorzy rzeszowskich i regionalnych uczelni, parlamentarzyści oraz samorządowcy. W swoim przemówieniu Prezydent Aleksander Kwaśniewski podkreślał znaczenie tej decyzji, wskazując na „renesans idei uniwersyteckiej” oraz rolę, jaką nowa uczelnia miała odegrać w rozwoju nauki i regionu. Uniwersytet Rzeszowski – jak zaznaczał – miał stać się instytucją promieniującą, zakorzenioną na Podkarpaciu, a jednocześnie otwartą na wyzwania przyszłości. Słowa te nabrały szczególnego znaczenia w listopadzie 2002 roku, kiedy Prezydent RP ponownie odwiedził młodą uczelnię. Uniwersytet Rzeszowski powstał z połączenia trzech jednostek: Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie, rzeszowskiej filii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie oraz Wydziału Ekonomii Akademii Rolniczej w Krakowie. W momencie inauguracji działalności posiadał sześć wydziałów i przejął dorobek naukowy, dydaktyczny oraz kadrowy swoich poprzedników.

Ludzie, którzy nadali Uniwersytetowi kierunek Pierwszym rektorem Uniwersytetu – z nominacji ministerialnej – został prof. dr hab. Tadeusz Lulek, natomiast w pierwszych wyborach rektorskich społeczność akademicka powierzyła to stanowisko prof. dr. hab. Włodzimierzowi Bonusiakowi. Prof. Włodzimierz Bonusiak pełnił funkcję rektora Uniwersytetu Rzeszowskiego w latach 2002–2008. Okres jego kadencji rektorskiej przypadł na czas intensywnego organizowania i umacniania struktur młodej uczelni. To właśnie w tych latach Uniwersytet Rzeszowski budował swoją tożsamość akademicką, rozwijał ofertę dydaktyczną oraz umacniał pozycję w środowisku naukowym kraju. Prof. dr hab. Włodzimierz Bonusiak zmarł w październiku 2025 roku. Jego odejście stało się momentem szczególnej refleksji nad początkiem drogi Uniwersytetu.

Od momentu powołania Uniwersytetu Rzeszowskiego funkcję rektora pełnili naukowcy wybierani przez społeczność akademicką w demokratycznych wyborach, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa o szkolnictwie wyższym. - Każda kolejna elekcja stanowiła ważny moment w życiu uczelni, wyznaczając kierunki jej dalszego rozwoju - zaznacza UR.

Na przestrzeni lat stanowisko rektora UR sprawowali:

▪️Prof. dr hab. Tadeusz Lulek (2001-2002)

▪️Prof. dr hab. Włodzimierz Bonusiak (2002-2005) (2005-2008)

▪️Prof. dr hab. Stanisław Uliasz (2008-2012)

▪️Prof. dr hab. Aleksander Bobko (2012-2015)

▪️Prof. dr hab. Sylwester Czopek (2015-2016) (2016-2020) (2020-2024)

▪️Prof. dr hab. n. med. Adam Reich (2024-obecnie)

Pierwsza inauguracja roku akademickiego 2001/2002 w UR.

Patronka

Senat Uniwersytetu Rzeszowskiego (Uchwałą z dnia 28 września 2006 r. w sprawie nadania Uczelni imienia Królowej Jadwigi) nadał Uniwersytetowi imię Królowej Jadwigi. Uniwersytet Rzeszowski przyjął za swoją patronkę Królową Jadwigę Andegaweńską – symbol mądrości, odpowiedzialności i służby wspólnocie akademickiej.

- Z roku na rok Uniwersytet poszerza ofertę kształcenia, realizuje projekty naukowe o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym oraz rozwija współpracę z wiodącymi ośrodkami akademickimi w Europie i na świecie. Jest dziś nie tylko miejscem zdobywania wykształcenia, lecz także przestrzenią tworzenia innowacji, prowadzenia badań o znaczeniu społecznym i gospodarczym oraz dialogu z otoczeniem - zaznacza uczelnia.

Oprac. Red.